هواگیری پمپ آب تنها باز کردن یک پیچ و خارج کردن هوا از محفظه پمپ نیست. اگر هوا دوباره وارد سیستم شود، حتی پس از هواگیری نیز مشکل پمپ برطرف نخواهد شد. وجود هوا در محفظه پمپ یا مسیر مکش، روند پمپاژ آب را مختل میکند و در برخی شرایط باعث میشود که پمپ با وجود روشن بودن، فشار موردنیاز را تامین نکند.
هنگام خرید پمپ آب خانگی و ساختمانی، شرایط نصب و نحوه اتصال پمپ به لولهکشی باید با نیازهای سیستم متناسب باشد؛ زیرا انتخاب نادرست پمپ، عملکرد آن را تحت تأثیر قرار میدهد. ورود هوا به پمپ معمولا بر اثر نشتی مسیر مکش، خالی شدن لوله، نصب نادرست یا مشکل فنی برخی قطعات اتفاق میافتد. در ادامه این مطلب از پالادیوم، دلایل و نحوه هواگیری پمپ آب خانگی و ساختمان را مورد بررسی قرار میدهیم.
هوا گرفتن پمپ آب یعنی چه؟
هوا گرفتن پمپ آب به معنای ورود و تجمع هوا در محفظه پمپ یا مسیر مکش است؛ بهطوری که جریان طبیعی آب به سمت پمپ مختل شود. در این حالت، پمپ ممکن است روشن باشد اما آب را بهدرستی پمپاژ نکند و فشار خروجی کاهش پیدا کند. این مشکل بیشتر زمانی دیده میشود که مسیر مکش خالی شده باشد، اتصالات دارای نشتی باشند یا محفظه پمپ بهطور کامل از آب پر نشده باشد.
بیشتر بخوانید: تفاوت پمپ طبقاتی افقی و عمودی
چرا پمپ آب هوا میگیرد؟
![چرا پمپ آب هوا میگیرد؟]( "چرا پمپ آب هوا میگیرد؟")
منشا هواگرفتگی پمپ آب همیشه در خود پمپ نیست و ممکن است به بخشهای دیگر سیستم مربوط باشد. برای هواگیری پمپ آب ابتدا باید مشخص شود هوا از چه مسیری وارد آن میشود؛ زیرا اگر علت اصلی برطرف نشود، مشکل دوباره تکرار خواهد شد. مهمترین دلایل هوا گرفتن پمپ شامل موارد زیر است:
۱. نشتی در مسیر مکش
شل بودن اتصالات، ترک خوردگی لوله یا آببندی نامناسب باعث ورود هوا به مسیر مکش میشوند. این نوع نشتی همیشه با بیرون زدن آب مشخص نمیشود و گاهی مواقع ممکن است فقط هنگام کار کردن پمپ، هوا به داخل مسیر کشیده شود.
۲. خالی شدن لوله مکش
اگر آب موجود در لوله مکش پس از خاموش شدن پمپ تخلیه شود، هوا جای آن را میگیرد. در زمان روشن شدن مجدد، پمپ با مسیری پر از هوا روبهرو میشود و ممکن است نتواند آب را بهدرستی مکش کند.
۳. خرابی شیر یکطرفه یا شیر پایی
شیر یکطرفه وظیفه جلوگیری از برگشت آب در مسیر مکش را بر عهده دارد. اگر شیر بهدرستی بسته نشود، آب از مسیر اصلی خارج شده و پس از آن هوا وارد لوله میشود. در نتیجه ممکن است پمپ پس از هر بار خاموش شدن، دوباره به هواگیری نیاز داشته باشد.
۴. پایین بودن سطح آب مخزن
![پایین بودن سطح آب مخزن]( "پایین بودن سطح آب مخزن")
اگر سطح آب مخزن بیش از حد پایین بیاید، پمپ ممکن است به جای آب، هوا را از مسیر ورودی مکش کند. این وضعیت بیشتر در سیستمهای دارای مخزن ذخیره دیده میشود و تا زمانی که سطح آب به مقدار مناسب نرسد، هواگیری پمپ آب بهتنهایی مشکل را برطرف نمیکند.
۵. پر نشدن کامل پمپ پس از نصب یا تعمیر
بعد از نصب و تعمیر پمپ یا باز شدن اتصالات، ممکن است هوا داخل محفظه پمپ و لوله مکش باقی بماند. در پمپهایی که خودمکش نیستند، این هوا باید پیش از راهاندازی کاملا تخلیه و محفظه طبق دستورالعمل سازنده با آب پر شود. در غیر این صورت، پمپ ممکن است روشن شود اما نتواند آب را بهدرستی به گردش درآورد.
۶. نصب نادرست لوله مکش
نحوه نصب لوله مکش نیز بر ورود و تجمع هوا تاثیر دارد. شیب نامناسب لوله، ایجاد برآمدگی در مسیر لوله یا نصب نادرست اتصالات باعث جمع شدن هوا در لوله میشوند. مسیر مکش باید بهگونهای اجرا شود که آب بدون قطعی به سمت پمپ جریان داشته باشد و در طول مسیر، هوا در لوله گیر نکند.
۷. خرابی اورینگ، واشر و آببندی اتصالات
فرسودگی اورینگ (حلقه لاستیکی آببندی)، واشر یا سایر قطعات آببندی میتواند باعث ایجاد نشتی در محل اتصال شود. رفع این مشکل در مسیر مکش، اهمیت زیادی دارد؛ زیرا پمپ در زمان کار میتواند از همان نقطه، هوا را وارد سیستم کند. بنابراین اگر پمپ دائما هوا میگیرد، باید اتصالات و قطعات آببندی را بررسی کنید.
۸. ترک یا پوسیدگی لولهها و اتصالات
لولههای فرسوده، ترکخورده یا شکسته میتوانند باعث ورود هوا به سیستم شوند. این ایراد در لولههای قدیمی بیشتر دیده میشود و اگر مسیر مکش دچار آسیب شده باشد، انجام مکرر هواگیری پمپ آب بدون تعمیر لوله، مشکل را برطرف نخواهد کرد.
بیشتر بخوانید: تفاوت پمپ کفکش و شناور
نشانههای هوا گرفتن پمپ آب چیست؟
![نشانههای هوا گرفتن پمپ آب چیست؟]( "نشانههای هوا گرفتن پمپ آب چیست؟")
بررسی عملکرد پمپ و جریان آب، یکی از سادهترین روشها برای تشخیص هوا گرفتن پمپ است. مهمترین نشانههای این مشکل عبارتاند از:
- کاهش فشار آب
- روشن ماندن پمپ بدون خروج مناسب آب
- لرزش زیاد و صدای غیرعادی پمپ هنگام کار
- قطع و وصل شدن جریان آب
- روشن و خاموش شدن مکرر پمپ
- نیاز مداوم به هواگیری پمپ
اگر پمپ آب هوا بگیرد چه میشود؟
اگر هوا وارد پمپ یا مسیر مکش شود، عملکرد پمپ از حالت عادی خارج میشود. در این حالت، پمپ بهدرستی آب را مکش نمیکند و میزان آبدهی و فشار آن کاهش پیدا خواهد کرد. در صورت باقی ماندن هوا و ادامه کار، احتمال خشککار کردن پمپ نیز وجود دارد که میتواند باعث افزایش دما و مصرف برق، آسیب به موتور و در نهایت سوختن پمپ شود. بنابراین، اگر پمپ هوا بگیرد، ابتدا باید علت ورود هوا را مشخص کنید و سپس اقدامات لازم برای هواگیری پمپ آب را انجام دهید.
بیشتر بخوانید: فرق پمپ کفکش و لجن کش
طریقه هواگیری پمپ آب
![طریقه هواگیری پمپ آب]( "طریقه هواگیری پمپ آب")
نحوه هواگیری پمپ آب با توجه به نوع پمپ و سیستم آبرسانی آن متفاوت است. در پمپهای خانگی معمولا هواگیری از طریق پیچ یا دریچه تعبیهشده روی بدنه پمپ انجام میشود، اما در سیستمهای ساختمانی باید علاوه بر محفظه پمپ، مسیر مکش و تجهیزات متصل به آن نیز مورد بررسی قرار گیرند.
هواگیری پمپ آب خانگی
در پمپهای خانگی، اگر محفظه پمپ خالی شده یا هوا داخل آن جمع شده باشد، ابتدا باید پمپ را از برق جدا کرده و محفظه را با آب پر کنید. برای هواگیری پمپ خانگی مراحل زیر را با دقت انجام دهید:
۱. قطع برق پمپ: پیش از باز کردن پیچ هواگیری، برق پمپ را کاملا قطع کنید.
۲. باز کردن پیچ هواگیری: پیچ یا دریچه هواگیری که معمولا در قسمت بالایی بدنه پمپ قرار دارد را با ابزار مناسب باز کنید.
۳. پر کردن محفظه پمپ: آب را از محل هواگیری داخل محفظه بریزید تا فضای داخلی پمپ کاملا پر شود و هوایی در آن وجود نداشته باشد.
۴. بستن پیچ هواگیری: پس از پر شدن محفظه، پیچ را بهدرستی ببندید تا از ورود هوا و نشتی جلوگیری شود.
۵. روشن کردن پمپ و بررسی عملکرد آن: پمپ را روشن کرده و وضعیت آبدهی، فشار و صدای آن را ارزیابی سازید. اگر پمپ همچنان آب را بهدرستی پمپاژ نکرد، باید مسیر مکش را از نظر نشتی، شل بودن اتصالات، گرفتگی لوله یا صافی و عملکرد صحیح شیر یکطرفه بررسی کنید.
هواگیری پمپ آب ساختمان
در پمپ آب ساختمان، باید علاوه بر محفظه پمپ، مسیر مکش و تجهیزات متصل به آن را نیز از نظر وجود هوا بررسی کنید. در پمپهای غیرخودمکش، پیش از روشن کردن پمپ، محفظه و مسیر مکش باید کاملا پر از آب باشند.
۱. قطع برق پمپ: ابتدا برق پمپ را قطع کنید و تا پایان کار، آن را روشن نکنید.
۲. بررسی مسیر مکش و شیر یکطرفه: ابتدا بررسی کنید که مسیر مکش خالی نشده و هیچ نشتی یا گرفتگی در لولهها و اتصالات وجود نداشته باشد. شیر یکطرفه یا شیر پایی (در صورت وجود) نیز باید از برگشت آب به سمت منبع جلوگیری کند.
۳. باز کردن محل هواگیری پمپ: پیچ هواگیری روی قسمت بالایی بدنه پمپ را بهآرامی باز کنید. اگر پمپ دارای شیر هواگیری جداگانه است، همان شیر را باز کنید. هنگام باز کردن، مراقب خروج ناگهانی آب یا هوا باشید.
۴. پر کردن محفظه پمپ با آب: در پمپهای غیرخودمکش، آب را از محل مشخصشده داخل پمپ بریزید تا محفظه کاملا پر شود. اگر طراحی سیستم به پر کردن مسیر مکش نیز احتیاج دارد، این بخش باید طبق دستورالعمل سازنده انجام شود.
۵. بستن محل هواگیری و راهاندازی پمپ: پس از خروج هوا و پر شدن محفظه، محل هواگیری را ببندید و پمپ را روشن کنید.
۶. بررسی فشار و آبدهی: به بررسی شرایط فشار و جریان آب در چند نقطه از ساختمان بپردازید. اگر پمپ مجددا هوا بگیرد یا فشار آب کافی نباشد، باید مسیر مکش، اتصالات و شیر یکطرفه را بازبینی کنید.
بیشتر بخوانید: پمپ کارواش چگونه کار میکند؟
جمعبندی
هوا گرفتن پمپ آب معمولا بر اثر ورود هوا به مسیر مکش یا باقی ماندن هوا در محفظه پمپ اتفاق میافتد و با نشانههایی همچون افت فشار، کاهش آبدهی و اختلال در عملکرد پمپ همراه است.
اگر پمپ پس از هواگیری دوباره هوا بگیرد، پیش از راهاندازی مجدد باید علت ورود هوا به سیستم مشخص شود. کار کردن پمپ بدون آب میتواند باعث افزایش دما، آسیب به آببند و قطعات داخلی آن شود. فروشگاه پالادیوم ارائهدهنده انواع پمپ خانگی و ساختمانی متناسب با نیاز سیستمهای مختلف است که تمامی محصولات خود را همراه با گارانتی معتبر عرضه میکند. جهت دریافت مشاوره تخصصی و انتخاب پمپ مناسب با کارشناسان ما در ارتباط باشید.
سوالات متداول
۱. از کجا بفهمیم مشکل پمپ آب از هوا گرفتن است یا خرابی قطعات؟
اگر پس از هواگیری پمپ، میزان آبدهی و فشار آن بهتر شود، احتمالا هواگرفتگی عامل مشکل بوده است.
۲. چرا بعد از هواگیری، فشار آب پمپ همچنان کم است؟
ممکن است مواردی همچون نشتی یا گرفتگی در لولهکشی، خرابی شیر یکطرفه یا وجود ایراد در خود پمپ باعث کاهش فشار شده باشد.
۳. اگر پمپ آب مرتب نیاز به هواگیری داشته باشد، مشکل از کجاست؟
هوا گرفتن مداوم پمپ معمولا میتواند ناشی از ورود هوا از مسیر مکش، نشتی اتصالات یا مشکل در شیر یکطرفه باشد.